Przedmiotowy system oceniania z historii w Technikum

System oceniania z historii został opracowany na podstawie:

• Rozporządzenia MENiS z dnia 07 września 2004 roku w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy.
• Rozporządzeniu MEN z dnia 15 lutego 1999 roku w sprawie podstawy programowej i kształcenia ogólnego.
• Statutu Zespołu Szkół Elektro-Mechanicznych w Złotowie
• Wewnątrzszkolnego Systemu Oceniania

Rozdział pierwszy: Postanowienia ogólne.

1.      Na początku każdego roku szkolnego nauczyciel(na pierwszej lekcji z daną klasą) zapoznaje uczniów z wymaganiami edukacyjnymi wynikającymi z realizowanego przez siebie programu nauczania oraz z zasadami przedmiotowego systemu oceniania.

2.      Nauczyciel informuje uczniów oraz rodziców( w trakcie spotkania z rodzicami) o sposobach sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów.

3.      Wszystkie oceny są jawne zarówno dla ucznia jak i jego rodziców. Na prośbę ucznia lub rodzica nauczyciel uzasadnia wystawienie określonej oceny.

4.      Sprawdzone i ocenione prace kontrolne są przekazywane uczniom.

5.      Oceny klasyfikacyjne ustala się w terminach i skali określonej w WSO.

6.      Na ocenę semestralną i roczną składa się wiedza merytoryczna, znajomość i właściwe posługiwanie się terminologią, umiejętność posługiwania się i korzystania z mapy, źródeł historycznych, umiejętność argumentowania i uzasadniania swoich wypowiedzi, ocen, sądów, kreatywność, umiejętność komunikowania, rzetelność, konsekwencja i systematyczność pracy.

Rozdział drugi: Zasady oceniania bieżącego.

1.      Prace klasowe:

• Obejmują większy zakres materiału(są przeprowadzane po zrealizowaniu każdego działu programowego)
• W ciągu jednego semestru obowiązują co najmniej dwie prace klasowe
• Każdy sprawdzian musi być zapowiedziany co najmniej jeden tydzień przed terminem jego przeprowadzenia
• Uczeń powinien być zapoznany z kryteriami stosowanymi przy ocenie danego sprawdzianu
• W przypadku gdy uczeń jest nieobecny na lekcji na której odbywa się sprawdzian ma on obowiązek w ciągu 7 dni poddać się tej formie sprawdzania osiągnięć( pisemnie bądź w trakcie odpowiedzi ustnej- po ustaleniu z nauczycielem). Nie poddanie się tej formie sprawdzania osiągnięć skutkuje wystawieniem oceny niedostatecznej do dziennika. W przypadku nie możliwości poddania się sprawdzenia osiągnięć przez ucznia w wyznaczonym terminie(nieobecność ta musi być uzasadniona), nauczyciel wyznacza nowy indywidualny termin w porozumieniu z uczniem.
• W przypadku nieobecności nauczyciela w dniu zapowiedzianego sprawdzianu lub uzasadnionej nieobecności klasy, termin sprawdzianu przesuwa się na najbliższą jednostkę lekcyjną w danej klasie.
• Nauczyciel ma 2 tygodnie(od dnia w którym odbył się sprawdzian) na podanie uczniom wyników sprawdzianu
• Wszelkie prace pisemne są punktowane zgodnie z WSO. Przeliczanie punktów na stopnie szkolne odbywa się według następującej skali procentowej w stosunku do ilości wszystkich możliwych do uzyskania punktów:

Obowiązuje następująca skala ocen: niedostateczny, dopuszczający, dostateczny, dobry, bardzo dobry, celujący.

Aby uzyskać określoną ocenę uczeń musi uzyskać następujący wynik procentowy:

Niedostateczny 0-40%

Dopuszczający 41- 50%

Dostateczny 51- 70%

Dobry 71-90%

Bardzo dobry 91-100%

Celujący > 100%

• Uczeń, który otrzymał ocenę niedostateczną ma obowiązek poprawić ją w ciągu 7 dni od momentu kiedy nauczyciel oddał ocenione prace. W uzasadnionych przypadkach(nieobecność ucznia lub nauczyciela, nieodbycie się zajęć danego dnia) termin ten wydłuża się o następne 7 dni. Poprawa sprawdzianu odbywa się w formie pisemnej lub ustnej odpowiedzi(forma poprawy ustalana jest z nauczycielem). W przypadku gdy uczeń nie przystąpi do poprawy w wyznaczonym terminie nie ma prawa do poprawiania oceny w innym terminie. Jeśli uczeń otrzyma ocenę niedostateczną  z poprawy jest ona wpisywana do dziennika obok pierwszej oceny. Następna poprawa jest możliwa w porozumieniu z nauczycielem.
• Warunkiem otrzymania przez ucznia pozytywnej oceny śródrocznej i rocznej jest zaliczenie wszystkich prac klasowych(sprawdzianów) w danym semestrze co najmniej na ocenę dopuszczającą.

2.      Kartkówki:

• Przeprowadzane w formie pisemnej maksymalnie przez 15 minut. Obejmują materiał z 3 ostatnich jednostek lekcyjnych oraz prace domowe.
• Nauczyciel nie ma obowiązku informowania uczniów o kartkówce
• Kartkówki mogą być przeprowadzone zarówno na początku jak i na końcu jednostki lekcyjnej wówczas mogą objąć również materiał z bieżącej lekcji( w takich przypadkach uczeń ma prawo korzystać ze sporządzonych notatek)
• Uczeń który zgłosi przed rozpoczęciem zajęć lekcyjnych nieprzygotowanie jest zwolniony z pisania kartkówki
• Ocena z kartkówki nie podlega poprawie

3.      Prace domowe:

• Nauczyciel ma prawo zadać uczniowi na koniec lekcji prace domową, której tematyka związana jest z materiałem przerabianym na bieżącej lekcji lub może dotyczyć pewnych zagadnień związanych z tematyką przewidzianą do realizacji na następnej jednostce lekcyjnej.
• Zadane prace domowe podlegają ocenie wpisywanej do dziennika.
• Nauczyciel ma obowiązek wytłumaczyć uczniom jak należy wykonać daną prace domową.
• Uczeń który nie zgłosi braku pracy domowej nauczycielowi w przypadku odkrycia tego faktu przez nauczyciela na lekcji otrzymuje ocenę niedostateczną do dziennika.
• Uczeń ma prawo raz w semestrze zgłosić brak pracy domowej, który nie skutkuje oceną niedostateczną.
• Uczeń ma obowiązek uzupełnienia brakujących zadań domowych, również tych za które otrzymał ocenę niedostateczną.
• Przy ocenie pracy domowej uwzględnia się:  zgodność z tematem pracy, poprawność merytoryczną, zawartość rzeczową, zaangażowanie ucznia, spójność językową, wykorzystanie materiałów i w przypadku prac pisemnych poprawność ortograficzną.

4.       Odpowiedź ustna:

• Każdy uczeń powinien co najmniej raz w semestrze uczestniczyć w tej formie sprawdzania wiadomości.
• Odpowiedź ustna obejmuje materiał zrealizowany na 3 ostatnich jednostkach lekcyjnych i ewentualne treści zawarte w pracach domowych.
• Uczeń ma prawo raz w semestrze zgłosić nauczycielowi nieprzygotowanie do zajęć lekcyjnych(brak zeszytu, nieprzygotowanie do odpowiedzi ustnej, brak podręcznika, brak pracy domowej). Zgłoszenie takie musi nastąpić przed rozpoczęciem przez nauczyciela którejkolwiek z form sprawdzających.
• Uczeń który nie jest przygotowany do zajęć lekcyjnych(odpowiedź ustna, prace domowe, podręcznik) a który nie zgłosi tego nauczycielowi przed zajęciami lub który wykorzystał już przysługujące mu nieprzygotowanie otrzymuje ocenę niedostateczną do dziennika.
• Nauczyciel powinien krótko uzasadnić wystawioną uczniowi ocenę z odpowiedzi ustnej.
• Ocena z odpowiedzi ustnej nie podlega poprawie.
• W odpowiedzi ustnej ucznia ocenie podlega: zawartość merytoryczna wypowiedzi, w tym znajomość i posługiwanie się terminologią przedmiotową, umiejętność argumentowania i uzasadniania własnych ocen, sadów i opinii, jasność i precyzyjność wypowiedzi, spójność i poprawność językowa.

5.       Zeszyt przedmiotowy:

• Uczeń ma obowiązek posiadania zeszytu przedmiotowego na każdej lekcji i prowadzenia go systematycznie.
• Zaleca się aby zeszyt był w kratkę.
• Zeszyt musi być w wyraźny sposób podpisany imieniem i nazwiskiem.
• Sprawdzenie zeszytów przedmiotowych na ocenę dwa razy w roku szkolnym na koniec pierwszego i drugiego semestru.
• W przypadku gdy uczeń nie przedstawi zeszytu do sprawdzenia lub nauczyciel w trakcie sprawdzania stwierdzi rażące braki w zeszycie, otrzymuje ocenę niedostateczną do dziennika.
• Uczeń w przypadku otrzymania oceny niedostatecznej jest zobowiązany w jak najszybszym terminie przedstawić nauczycielowi uzupełniony zeszyt przedmiotowy. W przeciwnym przypadku nie otrzyma oceny pozytywnej śródrocznej lub końcowej bez względu na pozostałe posiadane oceny w dzienniku.
• Przy ocenie zeszytu przedmiotowego uwzględnia się: systematyczność w prowadzeniu tematów lekcyjnych, notatek i prac domowych, estetykę zeszytu, poprawność językową i ortograficzną.
• Nauczyciel może dokonać kontroli zeszytu przedmiotowego ucznia w każdym czasie, nie usprawiedliwiony brak zeszytu na zajęciach lub stwierdzone rażące braki w zeszycie skutkują oceną niedostateczną do dziennika.
• Nauczyciel po sprawdzeniu zeszytu wpisuje ocenę wraz z datą kontroli do zeszytu ucznia.

6.       Aktywność ucznia na lekcji:

• Uczeń ma obowiązek aktywnie uczestniczyć w zajęciach lekcyjnych i angażować się we wszelkie czynności edukacyjne podejmowane na zajęciach przedmiotowych.
• Za aktywne uczestniczenie w lekcji(zgłaszanie się do odpowiedzi, kreatywną prace w grupie zadaniowej, zgłaszanie pomysłów i propozycji rozwiązań postawionych problemów) uczeń może otrzymać „plusa” który jest wpisywany do dziennika. W przypadku ponownego zaangażowania się na lekcji uczeń otrzymuje ocenę dobrą lub bardzo dobrą wpisaną do dziennika i na prośbę ucznia do zeszytu przedmiotowego.
• Brak zaangażowania ze strony ucznia, brak jego pracy na lekcji, prowadzenia notatki lub nie wykonywanie poleceń nauczyciela może skutkować otrzymaniem przez ucznia oceny niedostatecznej do dziennika.

Rozdział trzeci: Poprawa oceny niedostatecznej semestralnej.

1.      Uczeń który nie otrzymał pozytywnej oceny na koniec pierwszego semestru ma obowiązek ją poprawić.

2.      Poprawa semestru ma formę pisemnego testu obejmującego różne kategorie zadań dotyczących ogólnych informacji przerabianych w trakcie zajęć lekcyjnych w pierwszym semestrze.

3.      Uczeń ma obowiązek przystąpienia do poprawy w terminie 1 miesiąca kalendarzowego od otrzymania pisemnej oceny niedostatecznej śródrocznej.

4.      W przypadku gdy uczeń nie przystąpi w wyznaczonym terminie do poprawy(a nie poda wiarygodnego uzasadnienia nieobecności) otrzymuje ocenę niedostateczną końcowo roczną.

5.      Nie poprawienie oceny niedostatecznej za pierwszy semestr skutkuje nie otrzymaniem oceny pozytywnej na koniec roku.

6.      Warunkiem otrzymania oceny pozytywnej z poprawy semestru jest otrzymanie minimum połowy(50%) możliwych do zdobycia punktów.

7.      W przypadku gdy uczeń przystąpi do testu sprawdzającego opanowanie materiału realizowanego w pierwszym semestrze i nie otrzyma wymaganej ilości punktów(mniej niż 50%) po uzgodnieniu z nauczycielem ma prawo do drugiej poprawy.

8.      Nauczyciel odnotowuje w dzienniku lekcyjnym informacje o pozytywnym lub nie rezultacie poprawy pierwszego semestru.

Rozdział czwarty: Inne postanowienia.

1.      Zaplanowane przez nauczyciela formy sprawdzające wiedzę i umiejętności uczniów są obowiązkowe.

2.      Sprawdzanie osiągnięć i postępów ucznia w nauce cechuje: obiektywizm, jawność, indywidualizm, konsekwencja i systematyczność.

3.      Uczeń jest zobowiązany do posiadania(wyznaczonego przez nauczyciela) podręcznika, zeszytu przedmiotowego oraz ewentualnie zeszytu ćwiczeń i innych pomocy dydaktycznych na każdej jednostce lekcyjnej.

4.      Uczeń ma prawo do dodatkowej oceny za wykonane prace nadobowiązkowe i nadprogramowe.

5.      Uczeń ma prawo żądać od nauczyciela uzasadnienia otrzymanej oceny w przypadku wątpliwości.

6.      W przypadku opuszczenia przez ucznia ponad 50% zajęć lekcyjnych i braku podstaw wystawienia oceny uczeń nie jest klasyfikowany.

7.      Wszystkie oceny są jawne i podawane na bieżąco.

8.      Uczeń, który ma trudności z opanowaniem i przyswojeniem treści nauczania powinien zwrócić się do nauczyciela z prośbą o indywidualną pomoc.

9.      Na wniosek ucznia lub jego rodziców(prawnych opiekunów) nauczyciel uzasadnia wystawioną ocenę semestralną lub końcoworoczną.

10.  Przy wystawianiu oceny semestralnej lub końcoworocznej  uwzględniana jest indywidualna ocena pracy ucznia przez nauczyciela w ciągu całego semestru. Ocena semestralna lub końcoworoczna nie zawsze musi odpowiadać ocenie wynikającej z poszczególnych ocen cząstkowych ucznia.

11.  Na miesiąc przed planowaną klasyfikacją(posiedzeniem Rady Pedagogicznej klasyfikacyjnej) uczeń i jego rodzice(prawni opiekunowie) są informowani o grożącej mu ocenie niedostatecznej na koniec semestru lub całego roku szkolnego.

12.  Ocena proponowana na koniec pierwszego semestru i koniec roku nie jest oceną wiążącą i ostateczną. Do momentu  posiedzenia Rady Pedagogicznej klasyfikacyjnej ocena ta może ulec zmianie zarówno w „górę” jak i w „dół”.

Rozdział piąty: Wymagania na poszczególne stopnie.

Ocena niedostateczna - poniżej wymagań koniecznych:
Uczeń nie opanował wiedzy i umiejętności w stopniu koniecznym, pozwalającym na kontynuację nauki na wyższym szczeblu kształcenia i nie jest w stanie kontynuować nauki w klasie programowo wyższej. Nie rozumie podstawowych wiadomości, ujętych w planie wynikowym, myli je i zniekształca. Nie jest w stanie nawet przy wydatnej pomocy nauczyciela rozwiązać problemu o elementarnym stopniu trudności. Nie opanował koniecznej, prostej terminologii. Nie opanował najważniejszych dat, pojęć, wydarzeń, nazwisk i innych podstawowych faktów. Myli elementarne fakty i zjawiska. Nie potrafi poprawnie lokalizować w czasie (na osi czasu) i przestrzeni historycznej (na mapie ściennej lub w atlasie) wydarzeń i procesów historycznych. Ma poważne trudności w samodzielnym posługiwaniu się podstawowymi źródłami informacji historycznej. Nie zna przyczyn ani skutków wydarzeń omawianych zjawisk. Jest świadomy istnienia związków teraźniejszości z przeszłością ,ale nie potrafi ich sensownie wytłumaczyć. W trakcie wypowiedzi ustnej lub pisemnej przedstawia jedynie nieliczne fakty dotyczące tematu, w tym wiele z błędami i bez zachowania porządku chronologicznego i hierarchii ważności. W niewielkim stopniu i z błędami określa ramy czasowo-przestrzenne poszczególnych tematów. W większości błędnie prezentuje związki i zależności pomiędzy opisywanymi faktami i zjawiskami. Posługuje się bardzo nielicznymi, najbardziej podstawowymi terminami historycznymi, często błędnie. Formułuje nieliczne i niepoprawne wnioski. Dokonując oceny opisywanych wydarzeń i zjawisk posługuje się tylko stereotypami i ogólnikami. Poważną trudność sprawia mu analiza tekstu źródłowego i udzielenie odpowiedzi na postawione do tekstu pytania. Jego wypowiedzi ustne i pisemne są nieudolne i nie spełniają wymogów kompozycyjnych i językowych. Zeszyt przedmiotowy prowadzi bardzo niesystematycznie, posiada duże luki w materiale lekcyjnym i zadaniach domowych. Nawet przy pomocy nauczyciela nie potrafi wykonać prostych poleceń wymagających zastosowania podstawowych umiejętności przedmiotowych. Na lekcjach jest bierny i nie angażuje się w proces nauczania. W ciągu roku szkolnego wykazuje niską frekwencję i posiada dużo nieusprawiedliwionych godzin. Pomimo działań wspomagających ze strony nauczyciela nie spełnia kryteriów oceny dopuszczającej.

Ocena dopuszczająca – poziom wymagań koniecznych:
Uczeń ma poważne braki w wiedzy i umiejętnościach przedmiotowych, ale przyswoił je w stopniu nieco poniżej wymagań programowych, z tego powodu nie jest w stanie samodzielnie rozwiązywać nawet prostych zadań o niewielkim stopniu trudności, nie jest w stanie samodzielnie pracować i aktywnie uczestniczyć w zajęciach. Spore braki wiedzy w zakresie podstawy programowej nie uniemożliwiają mu jednak dalszej edukacji przedmiotowej w klasie programowo wyższej i nie przekraczają możliwości uzyskania podstawowej wiedzy w ciągu dalszej nauki w szkole. Przedstawia, w czasie prezentacji ustnej lub pisemnej, mniej niż połowę wymaganej przy danym temacie wiedzy, popełniając przy tym znaczną ilość błędów. W obrębie poszczególnych tematów sygnalizuje znajomość jedynie nielicznych zagadnień. Prezentowany przez ucznia zasób wiedzy jest dosyć chaotyczny, mało uporządkowany i rzadko uwzględniający hierarchię ważności zjawisk i procesów. Częściowo trafnie określa ramy czasowo – przestrzenne tematów lokalizując fakty i zjawiska w czasie i przestrzeni historycznej. Potrafi określić kolejność chronologiczną głównych wydarzeń, nanosi daty i wydarzenia na oś czasu przy wydatnej pomocy nauczyciela. Lokuje na mapie tylko miejsca ważnych, przełomowych wydarzeń. W znikomy sposób wyjaśnia związki i relacje między faktami, zjawiskami i procesami historycznymi. Formułuje bardzo ograniczone wnioski, w dodatku z błędami i bez odpowiedniego uzasadnienia. Zna przyczyny i skutki jedynie wybranych wydarzeń, najczęściej tych, które miały przełomowe znaczenie dla dziejów ludzkości. Wypowiedź ucznia jest nieuporządkowana, niepełna i w ponad połowie błędna, a wypowiedzi pisemne zawierają liczne błędy językowe i ortograficzne. Podejmowana przez ucznia na lekcjach analiza tekstów źródłowych jest najczęściej niepełna, błędna i mało uporządkowana. Dodatkowo uczeń posiada duże braki w zeszycie przedmiotowym, tak w notatkach z lekcji, jak i braki prac domowych. Prace domowe ucznia są często niestaranne i nieprzemyślane. Uczeń sporadycznie wypowiada się na forum klasy z własnej inicjatywy. Jedynie przy aktywnej i częstej pomocy nauczyciela rozwiązuje problemy typowe o niewielkim stopniu trudności. Jego frekwencja na lekcjach jest wprawdzie niska, ale w przeważającej mierze usprawiedliwiona.

Ocena dostateczna – poziom wymagań podstawowych:
Uczeń opanował wiadomości podstawowe ujęte w planie wynikowym na poziomie nieprzekraczającym wymagań zawartych w podstawie programowej. Dysponuje niepełną wiedzą określoną programem nauczania, ale nie uniemożliwia mu to dalszej edukacji przedmiotowej w klasie programowo wyższej. Opanował najważniejsze wiadomości i umiejętności, ale zapamiętywanie treści dominuje u niego nad ich rozumieniem. W obrębie poszczególnych tematów sygnalizuje około połowy wymaganych zagadnień. W czasie wypowiedzi ustnych i pisemnych przedstawia materiał rzeczowy w większości uporządkowany pod względem tematycznym, zachowując hierarchię ważności rozpatrywanych faktów i zjawisk oraz porządek chronologiczny. Przedstawia, w czasie prezentacji swej wiedzy, około połowy wymaganej przy temacie faktografii, nie popełniając przy tym znacznej ilości błędów. Trafnie określa ramy czasowo – przestrzenne tematów lokalizując fakty i zjawiska w czasie i przestrzeni historycznej. Potrafi określić kolejność chronologiczną głównych wydarzeń. Nanosi daty i wydarzenia na oś czasu przy pomocy nauczyciela. Ma dosyć dobrą orientację na mapie, ale samodzielnie lokuje na mapie jedynie miejsca ważnych wydarzeń. W ograniczonym stopniu prezentuje relacje i związki między faktami, zjawiskami i procesami historycznymi. Dostrzega, w wąskim zakresie, zależności i związki przyczynowo- skutkowe pomiędzy zjawiskami z historii powszechnej i historii Polski. Posługuje się poprawnie terminologią historyczną i faktografią mieszczącą się w minimum programowym określonym ustawą. Formułuje samodzielnie mało uporządkowane wnioski, chociaż w większości poprawne, ale często bez odpowiedniego uzasadnienia. Analiza tekstów źródłowych jest u niego pełna, uporządkowana tematycznie i chronologicznie, wykonywana samodzielnie i zawiera jedynie nieliczne błędy rzeczowe. Wykazuje znajomość najczęściej występujących i wykorzystywanych na lekcjach źródeł – umie je rozróżnić pod względem formy i treści oraz wykorzystać jako źródło informacji historycznej z instrukcją i pod kierunkiem nauczyciela. Umiejętności przedmiotowe stosuje w sytuacjach typowych. Jego wypowiedzi ustne i pisemne rzadko są chaotyczne i zawierają nieliczne błędy językowe. Nazywa problemy o średnim stopniu trudności i stawia do nich pytania. Prace domowe często są staranne i przemyślane i w przeważającej mierze pozostają w związku z tematem zadania. W zeszycie przedmiotowym nie ma rażących braków, prowadzi go systematycznie Jest raczej mało aktywny na zajęciach, nie angażuje się szczególnie w proces dydaktyczny na lekcjach, sporadycznie wypowiada się na forum klasy z własnej inicjatywy, chyba, że jest systematycznie do tego zachęcany przez nauczyciela. Ma przeciętną frekwencję na lekcjach, ale zawsze usprawiedliwioną.

Ocena dobra – poziom wymagań rozszerzających:
Uczeń opanował wiadomości z zakresu podstawowego i ponadpodstawowego objęte programem nauczania w sposób zadowalający. Ma wprawdzie niewielkie braki w zakresie wiedzy, ale udziela prawidłowych odpowiedzi naprowadzających na właściwy tok myślenia i poprawnie rozwiązuje zadania o pewnym stopniu trudności i wymagające opanowania umiejętności przewidzianych programem. Prawidłowo rozumuje, dostrzega podobieństwa i różnice. W czasie odpowiedzi ustnych i pisemnych przedstawia materiał rzeczowy uporządkowany pod względem tematycznym, zachowując niemal całkowicie hierarchię ważności danych faktów, zjawisk i procesów oraz porządek chronologiczny. Wyodrębnia najważniejsze zagadnienia w obrębie poszczególnych tematów i czyni to niemal bezbłędnie. Potrafi samodzielnie i precyzyjnie określić ramy czasowo - przestrzenne danego zagadnienia czy zjawiska, lokalizując je w czasie i przestrzeni historycznej. Przedstawia zdecydowaną większość wymaganej faktografii, bez poważniejszych błędów. Poprawnie stosuje większość pojęć i terminologii przedmiotowej wymaganej przy danych tematach, pomijając jedynie jednostkowe pojęcia. Dostrzega i opisuje poprawnie zależności i związki przyczynowo – skutkowe między różnymi faktami, zjawiskami i procesami historycznymi, również pomiędzy zjawiskami z zakresu historii powszechnej i historii Polski. Formułuje, z nielicznym błędami, prawidłowe wnioski cząstkowe i ogólne. Jego ocena wydarzeń, zjawisk i procesów historycznych nie budzi większych zastrzeżeń, ale częściowo jest stereotypowa i emocjonalna. Podejmowana przez ucznia i wykonywana samodzielnie analiza tekstów źródłowych zawiera jedynie nieliczne jednostkowe błędy rzeczowe, jest w większości kompletna, uporządkowana tematycznie i chronologicznie. Czytanie różnego rodzaju tekstów źródłowych ze zrozumieniem, pod kątem sformułowanych do tekstu pytań, nie stwarza uczniowi większego problemu- dokonuje właściwej selekcji informacji. Typowe zadania teoretyczne i praktyczne rozwiązuje całkowicie samodzielnie. Nabyte umiejętności przedmiotowe potrafi stosować w sytuacjach problemowych. Rozumie związki przyczynowo – skutkowe występujące w życiu społecznym, gospodarczym i politycznym. Wiadomości nie tylko zapamiętuje, ale też je rozumie. Wiedzę czerpie nie tylko z podręcznika, ale także z innych źródeł informacji (literatura popularnonaukowa, Internet, prasa codzienna i inne).Jego prace pisemne domowe są zawsze związane z tematem, zawierają własne przemyślenia i wnioski i nie posiadają błędów merytorycznych. Uczeń jest aktywny w klasie, chętnie zabiera głos w dyskusji, zgodnie współpracuje w grupie. Ma starannie i systematycznie prowadzony zeszyt przedmiotowy. Posiada wysoką frekwencję na lekcjach – systematycznie uczęszcza na zajęcia z historii.

Ocena bardzo dobra – poziom wymagań dopełniających:
Uczeń w pełni przyswoił sobie wiadomości podstawowe i ponadpodstawowe objęte podstawą programową. Właściwie stosuje zdobyte umiejętności i wiedzę. Posługuje się odpowiednim słownictwem - używa pojęć we właściwym znaczeniu. Samodzielnie podaje odpowiedzi, ocenia fakty, procesy i zjawiska rzeczywistości społeczno- politycznej. Samodzielnie również rozwiązuje problemy teoretyczne i praktyczne. Samodzielnie analizuje teksty źródłowe dokonując prawidłowej interpretacji wydarzeń, zjawisk i procesów historycznych i oceniając ich wiarygodność i przydatność. Potrafi integrować wiedzę z różnych źródeł informacji historycznej w czasie swoich wypowiedzi ustnych i pisemnych. Potrafi korelować swą wiedzę historyczną z wiedza z pokrewnych przedmiotów (język polski, wiedza o kulturze, wiedza o społeczeństwie, geografia).Ma bardzo dobrą orientację we współczesnej rzeczywistości politycznej i społeczno - gospodarczej Polski i świata. Wykazuje pełną i rzetelną znajomość poznanej faktografii. Jego wypowiedzi ustne i pisemne są bogate w treści, fakty, opinie i oceny, bez błędów językowych i ortograficznych i integrują wiedzę uzyskaną z różnych źródeł informacji historycznej. Podejmuje próby twórczego rozwijania własnych uzdolnień. Samodzielnie i poprawnie interpretuje dane statystyczne, wykresy i mapy. Samodzielnie wyciąga wnioski, formułuje problemy i pytania. Prezentuje na forum klasy własne sądy i opinie uzasadniając je za pomocą trafnych argumentów w toku dyskusji. Jest bardzo aktywny na lekcjach, organizuje pracę w grupie. Starannie wykonuje zadania domowe i dodatkowe zadania wykraczające poza podstawowe wymagania programowe (Np. gromadzi materiał regionalny, opracowuje referaty, biogramy, przygotowuje gazetki ścienne). Chętnie angażuje się w różnego rodzaju konkursy przedmiotowe. Posiada wzorowo prowadzony zeszyt przedmiotowy.

Ocena celująca – poziom wymagań wykraczających:
Uczeń posiada wiedzę wykraczającą wyraźnie poza podstawy programowe. Jego zasób wiedzy i umiejętności świadczy o wyraźnych i sprecyzowanych uzdolnieniach humanistycznych. Systematycznie pracuje nad pogłębianiem wiedzy historycznej i rozwijaniem własnych uzdolnień i zainteresowań - samodzielnie, poprzez lekturę pozycji popularnonaukowych, zdobywa dalszą wiedzę. Czynnie uczestniczy w lekcjach, prezentuje dociekliwość podczas rozwiązywania problemów historycznych, formułując własne sądy i opinie na podstawie znacznej wiedzy faktograficznej, a także w oparciu o odpowiednie teksty źródłowe i lekturę dla uzasadnienia swej wypowiedzi. Dokonuje pełnej oceny zjawisk, procesów i faktów w oparciu o szeroki zasób informacji zdobytych ze źródeł poza podręcznikowych. Umiejętnie wykorzystuje wiedzę z innych przedmiotów – historii czy geografii. Biegle rozwiązuje podane do przemyślenia problemy teoretyczne i praktyczne. Proponuje własne, niekonwencjonalne i nietypowe rozwiązania. Starannie wykonuje dodatkowe zadania – referaty, biogramy, odczyty, gazetki ścienne, artykuły. Współpracuje z nauczycielem w przygotowywaniu zajęć opartych na twórczym rozwiązywaniu problemów. Samodzielnie i twórczo rozwija własne uzdolnienia. Wzorowo prowadzi zeszyt przedmiotowy. Uczestniczy w olimpiadach i konkursach przedmiotowych i osiąga w nich sukcesy.